Efekty działalności funduszu

W ciągu blisko 20 lat działalności Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej wniósł znaczący wkład w rozwój sektora rolnego oraz rozwój infrastruktury technicznej i społecznej na terenach wiejskich w Polsce. Od momentu powstania Fundacji do końca 2008 roku ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Wsi Polskiej zawarte zostały 20 632 umowy kredytowe i dotacyjne na łączną kwotę prawie 1,1 mld zł, umożliwiając zrealizowanie inwestycji o wartości blisko 4,7 mld zł. Środki Fundacji w wielu przypadkach - zwłaszcza w początkowym okresie działalności - stanowiły jedyne lub podstawowe źródło dodatkowego zasilania finansowego inwestycji realizowanych na terenach wiejskich. Preferencyjne kredyty rolnicze, udzielane w latach 1990-1998 na zintensyfikowanie produkcji rolnej oraz na przetwórstwo rolno-spożywcze (blisko 5 tys. zawartych umów), przyczyniły się do powstania na terenach wiejskich ok. 140 młynów, 300 piekarni, 300 masarni, 46 przetwórni owoców i warzyw, 37 wytwórni makaronów oraz 430 budynków inwentarskich, a także do wyposażenia ponad 2 700 gospodarstw rolnych w sprzęt rolniczy.

Kontynuowane po 1998 roku preferencyjne kredyty w zakresie wspierania małej przedsiębiorczości na terenach wiejskich, w tym w latach 1998-2002 z dopłatami do oprocentowania ze środków KUP, umożliwiły powstanie ponad 1 000 nowych miejsc pracy dla zarejestrowanych bezrobotnych. Po rozwinięciu tego kierunku działalności Fundacji o mikrokredyty (od 2000 r.), preferencyjne kredyty w zakresie agroturystyki (2001 r.), tworzenia niepublicznych zakładów opieki zdrowotnej (2004 r.) oraz placówek weterynaryjnych, na terenach wiejskich przybyło dodatkowo jeszcze blisko 3 000 nowych miejsc pracy, utrzymano ponad 8 100 istniejących miejsc pracy, przybyło ponad 4 400 miejsc noclegowych w gospodarstwach agroturystycznych i pensjonatach, powstało ponad 190 obiektów bazy rekreacyjno-sportowej i gastronomicznej. Uruchomiona w 2006 roku nowa linia kredytowa WIARYGODNY PARTNER (kredyt wraz z poręczeniem) jest kolejnym krokiem w kierunku rozwoju przedsiębiorczości na terenach wiejskich.
W ramach tych programów zawartych zostało do końca 2008 roku ponad 6 000 umów kredytowych na kwotę prawie 211 mln zł, umożliwiając realizację inwestycji o wartości ponad 222 mln zł.

W zakresie wspierania przedsięwzięć infrastruktury wiejskiej (społecznej i technicznej), ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Wsi Polskiej zawartych zostało ponad 8 700 umów kredytowych i dotacyjnych na ponad 760 mln zł.
Telefonizacja wsi była pierwszym programem Fundacji w zakresie wspierania infrastruktury wiejskiej, w latach 1990-1991 realizowanym w formie dotacji, następnie od 1991 do 2001 roku w formie preferencyjnych kredytów. Dotacje przyczyniły się do powstania ponad 57 tys. przyłączy telefonicznych na wsi oraz wielu spółdzielni telefonicznych, w tym tak znanych jak Szeptel czy Telefonia Tyczyńska. Po zastąpieniu programu dotacji preferencyjnymi kredytami do sieci telefonicznej przyłączono dodatkowo ponad 71 tys. gospodarstw wiejskich. W ramach programu wspierania gazyfikacji wsi do sieci gazowej podłączono blisko 258 tys. gospodarstw rolnych (statystycznie co 10-te gospodarstwo rolne w Polsce), oraz wybudowano 8 rozlewni gazu propan-butan. W latach 1991-1992 gazyfikacja była wspierana w formie dotacji, a następnie do 2002 r. w formie preferencyjnego kredytu.
Oświata wiejska jest wspierana przez Fundację od 1992 roku, przy czym do 1995 roku w formie dotacji, a obecnie w ramach preferencyjnych kredytów. Dzięki środkom Fundacji w kwocie ponad 356 mln zł wybudowano, wyremontowano lub doposażono łącznie 2 335 szkół podstawowych, gimnazjów, liceów oraz szkół rolniczych na terenach wiejskich. W ramach dotowania przedsięwzięć w zakresie ochrony zdrowia na terenach wiejskich wybudowano 165 nowych obiektów przeznaczonych do udzielania świadczeń medycznych, a ponad 692 zmodernizowano lub doposażono Od 2006 roku przedsięwzięcia w zakresie ochrony zdrowia (podobnie jak i budowa lokalnych dróg wiejskich) są wspierane w formie dopłat do kredytów.
Wybudowano lub zmodernizowano blisko 180 składowisk odpadów wiejskich, a ponad 300 gmin doposażono w kontenery do gromadzenia odpadów, w ramach programu dotowania ochrony środowiska na terenach wiejskich. Wspieranie budowy dróg gminnych i powiatowych jest realizowane przez Fundusz od 1995 roku (do 1997 r. w formie dotacji), a efektem tego programu jest wybudowanie lub zmodernizowanie blisko 2,8 tys. km dróg na terenach wiejskich.
W ramach kredytowania inwestycji w zakresie zbiorowego zaopatrzenia wsi w wodę powstało 24 nowych stacji wodociągowych, wybudowano ponad 2,3 tys. km sieci wodociągowych i przyłączono do nich ponad 22 tys. gospodarstw rolnych.
Kredyty na inwestycje w zakresie zbiorowego odprowadzania i oczyszczania ścieków umożliwiły wybudowanie 6 oczyszczalni ścieków oraz 281 km sieci kanalizacyjnej, do której przyłączono blisko 3 800 gospodarstw rolnych.
Uruchomiona w 2002 roku linia kredytowa w zakresie tworzenia gminnych pracowni internetowych na terenach wiejskich pozwoliła na sfinansowanie 8 pracowni internetowych i innych punktów dostępu do Internetu na terenach wiejskich.
Należy podkreślić, że w bardzo wielu przypadkach kredyty ze środków Funduszu wspierały inwestycje realizowane w ramach programu SAPARD przyczyniając się w ten sposób do pełniejszej ich absorpcji, a obecnie służą współfinansowaniu inwestycji realizowanych w ramach Funduszy Strukturalnych.

Wspomniane powyżej dotacje - udzielane w ramach regularnych, długookresowych programów operacyjnych lub w ramach przedsięwzięć (programów) doraźnych o ograniczonym horyzoncie czasowym miały, i mają również obecnie, znaczącą rolę w stymulowaniu i pobudzaniu aktywności lokalnych społeczności, inicjując bardzo wiele działań w zakresie rozwoju infrastruktury technicznej, a obecnie głównie społecznej na terenach wiejskich.
Realizowany w roku szkolnym 2005/2006 na terenie 97 gmin wiejskich program stypendialny pozwolił na udzielenie 1438 uczniom 125 gimnazjów w tych gminach stypendiów na kwotę blisko 1 mln zł. Od 2007 roku program stypendialny jest realizowany we współpracy z Fundacją "Dzieło Nowego Tysiąclecia", w ramach którego sfinansowano dodatkowo 145 stypendiów na kwotę blisko 145 tys. zł.
Zapoczątkowany w roku szkolnym 2007/2008 program wyrównywania szans edukacyjnych młodzieży umożliwia corocznie blisko 3.000 uczniom klas trzecich szkół gimnazjalnych z ok. 70 gmin wiejskich udział w dodatkowych, dobrowolnych zajęciach, polepszających znajomość języka angielskiego.
W ramach nowego programu dotacyjnego Fundacji - przeciwdziałania społecznemu odrzuceniu poprzez działania na rzecz dotowania hospicjów stacjonarnych na terenach wiejskich - sfinansowano remonty lub wyposażenie 4 hospicjów na terenach wiejskich na łączną kwotę 460 tys. zł.
Od grudnia 2008 roku rozpoczęła się realizacja nowego programu dotacyjnego Funduszu "Czytanie jako metoda rozwoju i edukacji" we współpracy z Fundacją "Cała Polska Czyta Dzieciom". Efektem tego programu jest wyposażenie 400 placówek oświatowych w kolekcje książek, finansowanie konferencji edukacyjnych, studiów podyplomowych i promocja czytania.
W ramach doraźnego programu wspierania odbudowy infrastruktury technicznej, uszkodzonej w wyniku powodzi w roku 1997 i 2001 roku udzielono dotacji na 351 przedsięwzięć, które umożliwiły odbudowę 307 km dróg, 40 km sieci wodociągowych i kanalizacyjnych oraz naprawienie 22 obiektów szkolnych i służby zdrowia.

[więcej]